Lokaty, produkty oszczędnościowe

Lokaty terminowe charakteryzują się najatrakcyjniejszym gwarantowanym oprocentowaniem. Banki stawiają jednak wymagania dotyczące minimalnej kwoty wpłaty oraz okresu, na który musisz zamrozić swoje pieniądze. Od momentu otwarcia lokaty bankowej do momentu jej zakończenia zwykle nie możesz wypłacać pieniędzy. Jeżeli zdecydujesz się na wypłatę pieniędzy w trakcie trwania lokaty, bank pobierze za to dodatkową opłatę lub stracisz część wypracowanych odsetek. Czas, na który zakłada się lokatę, zależy od oferty i może wynosić od kilkunastu godzin (jak w wypadku lokaty overnight) do kilku lat.

Lokaty antypodatkowe zostały stworzone aby umożliwić klientowi oszczędności podatkowe - przy tego rodzaju produktach nie zapłacisz tzw. podatku Belki. Codzienna kapitalizacja odsetek od tego rodzaju lokat bankowych pozwala uniknąć 19-proc. PIT - naliczanie odsetek każdego dnia powoduje, że podatek do zapłaty nie przekracza 50 gr. i po jego zaokrągleniu zgodnie z zasadami zawartymi w Ordynacji podatkowej bank go nie pobiera.

Lokaty bankowe oferują najwyższe gwarantowane oprocentowanie oszczędności na rynku, stanowią bardzo dobre rozwiązanie dla osób, które chcą oszczędzać i mogą zamrozić pieniądze na jakiś czas. Dodatkowo część lokat oferuje stałe oprocentowanie, co oznacza, że wpłacając pieniądze wiesz dokładnie jakie odsetki otrzymasz po zakończeniu. Wady lokat terminowych to fakt, iż oprocentowanie lokat zależy od długości okresu, na jaki wpłacone są pieniądze. Zwykle im dłuższy okres, tym wyższe oprocentowanie. Oprocentowanie lokat może zależeć również od kwoty wpłacanych środków własnych - często wymagana jest minimalna wpłata własna. Wada to również ograniczony dostęp do wpłaconych pieniędzy: wypłata przed końcem terminu lokaty oznacza zwykle dodatkową opłatę lub utratę części lub nawet całości odsetek. Brak (najczęściej) możliwości dopłacenia pieniędzy.

Jeśli zdecydujesz się na zerwanie lokaty przed terminem, musisz liczyć się z tym, że w ogóle nie otrzymasz odsetek, lub będą one stosunkowo małe. Plus lokat to fakt, iż nie są one związane zazwyczaj z prowizjami i dodatkowymi opłatami. W przypadku kont oszczędnościowych banki stosują różne zasady i czasami starają się ograniczyć swobodę wypłat pieniędzy poprzez pobieranie dodatkowych opłat od kolejnych wypłat: pierwsza wypłata jest np. bezpłatna, za kolejne musisz już zapłacić. Rozwiązanie w takiej sytuacji to otwarcie kilku rachunków oszczędnościowych. Jeśli w danym miesiącu będziesz musiał zrobić wypłatę z rachunku oszczędnościowego - zrobisz to z pierwszego rachunku za darmo. Kolejną wypłatę (jeśli pojawi się taka potrzeba) dokonasz z drugiego konta oszczędnościowego również nie bez konieczności dodatkowej opłaty (kolejne wypłaty będziesz mógł realizować z kolejnych rachunków oszczędnościowych).

Posiadając lokatę progresywną, masz większą elastyczność w dysponowaniu wpłaconym kapitałem. W jej ramach odsetki naliczane są na koniec każdego miesiąca okresu oszczędzania, zatem pieniądze wraz z odsetkami możesz wypłacić po każdym miesięcznym okresie oszczędzania. Oznacza to, że jeśli nagle będziesz potrzebować pieniędzy, możesz je wypłacić np. po pięciu miesiącach i otrzymasz odsetki za cały 5-miesięczny okres oszczędzania, naliczone według stopy procentowej gwarantowanej za dany okres. Ale uważaj tutaj na reklamy banków: oprocentowanie lokat progresywnych reklamowane przez banki nie obowiązuje przez cały okres trwania lokaty. Najczęściej banki pokazują najwyższą stawkę procentową z ostatniego miesiąca lokaty, co nie oznacza, że takie oprocentowanie obowiązuje przez cały okres oszczędzania. Oprocentowanie lokat progresywnych zaczyna się zwykle od kilku procent w pierwszych miesiącach oszczędzania i wzrasta do maksymalnej stawki w ostatnim miesiącu.

Lokaty połączone z funduszem inwestycyjnym to hybryda stanowiąca alternatywny sposób oszczędzania. Połączone są w nich elementy standardowej lokaty terminowej i funduszu inwestycyjnego: część oszczędności zostaje umieszczona na lokacie, a część w funduszu inwestycyjnym. Pamiętaj, że lokata oznacza pewne oprocentowanie wpłaconych środków - na koniec lokaty otrzymasz wpłacone przez Ciebie pieniądze powiększone o kwotę odsetek. Inwestycja w fundusz może oznaczać o wiele wyższe oprocentowanie, ale istnieje też czarny scenariusz - brak odsetek lub nawet strata części wpłaconych pieniędzy.

Lokaty strukturyzowane łączą w sobie dwa elementy: obligacje i opcje. Pieniądze wpłacane na lokatę zostają podzielone (podział zależy od lokaty i jest ustalany indywidualnie przez bank) na część bezpieczną, inwestowaną w obligacje skarbowe oraz część inwestycyjną, przeznaczoną na zakup opcji. Opcja stanowi formę "zakładu" o to, jak zachowa się dany instrument finansowy w przyszłości (np. indeks giełdowy, waluty, surowce, nieruchomości, koszyk akcji). Dzięki zastosowaniu obligacji inwestor ma pewność odzyskania zainwestowanego kapitału (lub też jego znacznej, z góry określonej części) po zakończeniu inwestycji. Zakup opcji obarczony jest większym ryzykiem inwestycyjnym, ale w zamierzeniu ma przynieść wyższą stopę zwrotu z zainwestowanego kapitału.

Polisy lokacyjne działają identycznie jak tradycyjne lokaty bankowe, ale mają formę produktów ubezpieczeniowych. Ubranie lokaty w formę polisy na życie ma na celu głównie ucieczkę przed podatkiem od zysków kapitałowych (podatkiem Belki). Inaczej bowiem niż ma to miejsce przy standardowych lokatach, decydując się na inwestycje w ramach polisy lokacyjnej nie zapłacisz 19% podatku. Kwota składki ubezpieczeniowej jest w wypadku polis lokacyjnych kwotą, którą w rzeczywistości przeznaczasz na inwestycję w lokatę (czyli jeśli wykupujesz polisę za 5000 zł, to taka kwota jest inwestowana i pracuje na odsetki - po zamknięciu umowy dostajesz 5000 zł plus wypracowane odsetki).